Privacy is de basis van onze democratische rechtsstaat

vrijdag 30 december 2011 10:30
© Lisa S. / Shutterstock.com © Lisa S. / Shutterstock.com

Kerst- en Nieuwjaarscolumn 2011 

Stichting Privacy First bestaat dit jaar 3 jaar en heeft als doelstelling "eigen keuzes in een vrije omgeving", gebaseerd op de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens uit 1948. Privacy First staat voor "Het Nieuwe Actievoeren", te weten een zakelijke en professionele benadering naar de overheid en het bedrijfsleven, waar nodig langs juridische weg. Vanuit het principe van goede wetgeving toetsbaar aan de Grondwet, goede uitvoering (privacy by design) en goede ondersteuning door technologie (met privacy enhanced technology).

Van alle mensenrechten staat het recht op privacy in deze tijd het meest onder druk. De overheid, die van ons belastinggeld verantwoordelijk is voor het beschermen van onze persoonlijke levenssfeer en lichamelijke integriteit, is verworden tot de grootste privacyschender ooit. In haar ongekende controlewaanzin zijn de afgelopen 10 jaar middels wetgeving veel van de fundamentele verworvenheden van onze democratische rechtsstaat geëlimineerd, jaar in, jaar uit. Vanuit het principe "veiligheid voor privacy" en "als je niets te verbergen hebt, heb je niets te vrezen". De verantwoordelijke ministers Donner en Hirsch Ballin hebben beiden nieuwe banen gekregen om ons rechtssysteem te vertegenwoordigen. Hoe cynisch kan het zijn.

Alle mogelijke incidenten worden aangegrepen om angst te creëren bij de burger voor veelal fictieve problemen, om vervolgens met een voor iedereen verplichte privacybeperkende maatregel (verankerd in een wet!) te komen. Enkele belangrijke ontwikkelingen wil ik hieronder toch even op een rijtje zetten:

Real-time controle in onze openbare ruimte

Spionagekastjes in de auto. Waar waren ze de afgelopen drie jaar ook alweer voor bedoeld? Voor filebestrijding? Privégebruik van leasebusjes? Kilometerregistratie bij leaseauto's? Spitsmijden? Fraude met kentekenplaten? En nu weer voor autocrashes? (Voor de zeer zeldzame gevallen dat de politie de oorzaak van een aanrijding niet kan achterhalen?) Het maakt eigenlijk niet uit, ze MOETEN er blijkbaar komen, dan weer via Rijkswaterstaat en de ANWB, dan weer via de Belastingdienst, en dan maar weer eens de route via de politie. Werkt probleem A  niet, dan verzinnen we gewoon probleem B. De contracten met de grote IT-bedrijven zijn immers al getekend en er volgen boetes als we deze niet nakomen.

Elektronisch concentratiekamp

De nieuwste variant op dit thema is automatische nummerplaatherkenning (ANPR), elektronische slotgrachten om steden en onze grote nieuwe vriend @migo-Boras: een camerasysteem op alle grensovergangen dat in je auto mee kan kijken met gezichtsherkenningscamera's. De overheid moet en zal gedwongen toezicht krijgen in jouw privédomein, om te beginnen je auto. Om alles van je te weten en real-time controle uit te oefenen op waar je bent, met wie, hoe hard je rijdt, welke boetes je krijgt en zelfs of je je auto wel kan starten als je zaken doet die de overheid niet bevallen. Bekend fenomeen hierbij is function creep (doelverschuiving): we beginnen met een elektronisch alcoholslot, wat uiteindelijk leidt tot een elektronisch discriminatieslot in je auto. Oftewel: ik ben het niet met je eens, dus ik ontneem je je mobiliteit. Teeven en Opstelten verstaan daarbij onder privacybescherming: als iets tegen de wet is, dan veranderen we gewoon de wet. Mensen die voor hun rechten opkomen en het niet met ons eens zijn, dat zijn vervelende en verdachte mensen, zogenaamde privacy fetisjisten. Die moeten we maar eens in de gaten gaan houden. Dit vanuit de zogenaamde profiling-gedachte: continue controle van de gehele doelgroep, bijvoorbeeld autorijders, in de hoop de outliers (afwijkingen van "normaal") eruit te kunnen filteren die eventueel strafbare feiten hebben uitstaan. Dit in navolging van Amerikaanse Law & Order tv-series, het grote copy-voorbeeld bij gebrek aan een eigen, originele invulling van de samenleving.

Politiest(r)aat

Ook op straat is de overheid steeds meer aanwezig en worden specifieke maatregelen voor initieel onze voetbalhooligans en illegale criminelen aangegrepen om nu uit te breiden naar alle burgers tot een zogenaamde politiest(r)aat. Jawel hoor, met cameratoezicht en identiteitscontrole. De incidenten met hulpverleners worden dankbaar aangegrepen om een totalitair optreden van de politie mogelijk te maken. De belediging van ambtenaar in functie wordt misbruikt en onschuldige burgers met vermeende beledigingen, of (kinderen) zonder identiteitsbewijs worden als criminelen uit hun auto's gesleurd, van hun fiets getrokken en in de cel gegooid. Als diezelfde politie vervolgens niet meer wordt vertrouwd komt de oplossing: een nationaal verkliksysteem genaamd Burgernet, Meld Misdaad Anoniem en andere aangeefsystemen. Waar is die vriendelijke wijkagent gebleven die iedereen bij naam kende? In de meldkamer en achter het bureau, aan het managen... en de bekeuring voor claxoneren aan het verhogen naar € 350,- per incident.

Over de grenzen gaan

De rellen in Engeland deze zomer zijn inmiddels aangegrepen door de Britse politiewaakhond om nu ook met scherp te gaan schieten op zogenaamde "relschoppers" (demonstranten?). Wij zijn natuurlijk benieuwd of de meest open rechtsstaat, Noorwegen, zijn rug recht kan houden of nu ook door de bocht gaat, geholpen (door wie eigenlijk?) met € 500 miljoen aan gelden om "betere controlesystemen" te gaan invoeren. Of België, waar de burger een gezonde afkeer heeft van de overheid en de controledrift nog niet goed op gang was gekomen na het treurige incident in Luik. Incidentenpolitiek, function creep! Meehuilen met de "lone wolves" is nog steeds de teneur. Dat diezelfde "lone wolves" wapenvergunningen hebben en bekend zijn bij (maar niet opgepakt door) de politie en vooral veiligheidsdiensten wordt in de hitte van de verslaggeving maar even vergeten.

Spaceship Amerika

De Verenigde Staten voeren de controledrijfjacht aan, vanuit het terrorismesyndroom. En verplicht andere landen om te volgen: "you are either with us or against us". Bodyscanners op vliegvelden stuiten op weerstand bij de bevolking. Geen probleem: het incident "vloeistofbom" wordt aangegrepen om dit toch in te voeren. De apparaten stonden al klaar notabene. Hoe kan dat nu toch, waren de contracten wellicht al getekend met de bekende boeteclausules? Dat er in de VS gewerkt wordt met röntgenscanners (in plaats van ultrasone scanners) die schadelijk voor de gezondheid zijn, wordt even vergeten. Wat wordt de software-upgrade van de volgende generatie scanners?

De eerste mobiele scanapparaten zijn al gesignaleerd, voor vingerafdrukken, DNA en wat nog meer. Wat het nut hiervan is en wat het de laatste jaren allemaal heeft opgeleverd is totaal onduidelijk, wat het kost aan geld en het inleveren van persoonlijke vrijheid des te meer. De laatste loot aan de stam is Amerikaanse wetgeving waarmee iedere potentiële terrorist wereldwijd door het Amerikaanse leger kan worden opgepakt en in militaire detentie à la Guantanamo kan worden geplaatst. Zonder proces en voor onbepaalde tijd. Zo zie je maar, goed voorbeeld doet goed volgen... door onze immer lachende president Obama. What's the difference?

Cameraterreur

De cameraterreur breidt zich maar uit en uit, sterk gestimuleerd door incidentgedreven angstkrampen waarvan het bedrijfsleven dankbaar gebruik maakt. De overheid, met Opstelten voorop, is volledig cameraverslaafd in plaats van werkelijk in contact te staan met de eigen burgers. Metrostations, treinen, bussen, trams, alle centra in steden, politiehelmen en zelfs parkeerautomaten (!) in Amsterdam worden onverdroten uitgerust met camera's. Deze zijn gekoppeld aan centrale meldkamers en waar mogelijk uitgerust met identificatie- en patroonherkenningssoftware om alle "verdachte" zaken direct te kunnen waarnemen. Van registratie naar real-time identificatie, zonder enig respect voor het fundamentele recht van anonimiteit van de burger en het waarborgen daarvan door de overheid.

Niet veiligheid maar geld gaat voor privacy

In het grote voorbeeld van onze politici, Blablamerika, zijn onlangs de eerste camerasystemen in lantaarnpalen ingebouwd met emotie- en patroonherkenning en tweeweg-communicatie, om de burger continu te kunnen "waarschuwen" voor mogelijke incidenten. Dat het bij het onderdrukken van de privacy van burgers om veel geld gaat, waar de bekende ICT-bedrijven hun jaaromzet in de crisis mee kunnen goedmaken, hebben de OV-chipkaart, het EPD en het nieuwe paspoort wel laten zien. De belangenverstrengeling is op grote schaal aanwezig, bestuurders nemen totaal geen verantwoordelijkheid hierin en zijn alleen geïnteresseerd in op korte termijn snel geld verdienen. Dat hun eigen kinderen straks ook volledig in hun zelfgebouwde elektronische concentratiekamp gevangen zitten vergeten ze maar even voor hun eindejaarsbonus.

Voorbeelden van dergelijke bedrijven zijn Cisco en Intergraph, die zojuist voor € 1,7 miljard hun eerste 500.000 elektronische ogen in Tsjoenking (China) hebben geïmplementeerd, in een gebied dat 5 maal zo groot is als Amsterdam. In alle parken, openbare ruimten, volkswijken, kruispunten etc, dus overal. De particuliere camera's nog niet meegerekend. Uit onderzoek van de Privacy Barometer blijkt dat met het schrappen van alle Nederlandse anti-privacy maatregelen van de afgelopen jaren miljarden euro's te bezuinigen zijn. Een mooie kans voor ons kabinet in deze tijd!

Controleziektes en gezondheidszorg

De overheid sluit het net rondom de burger steeds strakker en daarom is het van belang een andere ontwikkeling rondom onze privacy in de gaten te houden die te maken heeft met de persoonlijke integriteit van het lichaam en de informatie hierover. De arts op de troon, betaald door grote farmaceutische bedrijven, geholpen door voor de burger verplicht gestelde wetgeving en medicatie via diagnose behandel combinaties (DBC's). Waan of werkelijkheid? Het zou zo maar kunnen zijn.

De laatste jaren wordt de burger overspoeld door allerlei (minder) goedbedoelde initiatieven die te maken hebben met zijn/haar eigen gezondheidsveiligheid. En allen gaan over het verplichtstellen van centrale systemen, afgifte van persoonlijke data en lichaamseigen kenmerken en -materiaal en het bouwen van grote databanken die met één druk op de knop uitwisselbaar zijn, liefst via internet. Hetzelfde internet waarvan de grote drijvende kracht achter de nieuwe opsporingsdatabase in de Paspoortwet, de heer Donner, al zei dat hij liever alles met de oude post doet vanwege de fundamentele onveiligheid van internet. Dat geldt helaas niet voor onze kinderen, die voortdurend via internet gecontroleerd worden in het Elektronisch Kind Dossier (EKD) en Elektronisch Leerling Dossier (ELD), een systeem dat wederom verplicht is en waarin kinderen gevolgd worden op bizarre persoonlijke kenmerken, hun voortgang en afwijkingen en waarin ook de ouders direct maar even meegenomen worden. Waarin het wonen in een buitengebied (lees: natuurlijke omgeving) als extra risicokenmerk is opgenomen. Wil je dat minnetje niet, verhuis dan direct naar de stad, dat is wel zo veilig voor je kind!

Controle-epidemieën

Een groot gevaar voor onze lichamelijke integriteit in 2012 zou de uitbraak van een nieuwe epidemie kunnen zijn. Zeker nu bekend is dat wetenschappers (?) van de Erasmus Universiteit (en waar nog meer in de wereld) erin "geslaagd" zijn om het vogelgriepvirus om te bouwen tot een door de mens overdraagbaar virus. In de eerste plaats schokkend om te zien dat men hier überhaupt mee bezig is, wat het doel van dergelijk onderzoek is en wie dit soort onderzoeken betaalt. Wat vastgesteld kan worden is dat deze onderzoekers niet op zichzelf staan en dat het wachten is op uitbraken uit laboratoria, hetzelfde als met centrale databanken is gebeurd. Het verschil met een cd-rom met bank- of persoonsgegevens is dat bij een epidemie de hysterie de toon voert en dat er supranationale krachten worden geactiveerd.

De WHO heeft de laatste jaren al proef kunnen draaien met de vogel- en varkensgriep en heeft een ongecontroleerde macht in dergelijke gevallen, ondersteund door het leger. Dit alles is in prachtige verdragen vastgelegd die de nationale soevereiniteit te boven gaan. Op hun website is exact te lezen in dollars per land hoeveel geld hierin omgaat. En wat de penetratiegraden van "zorg" en vaccinatie zijn. Per land en regio in detail opgeslagen in databases van de meewerkende overheden, op persoonsniveau. Hoezo EPD, de WHO wil graag uw gegevens wereldwijd in een database, wel zo gemakkelijk. Nu DNA-analyse gebruikt wordt voor het al vroeg detecteren van ziekteaanleg en zelfs criminaliteitsaanleg, zal de overheid preventief (pre-emptive, op z'n "drones") ingrijpen om het risico op ziekte en vergrijp al in een vroeg stadium te elimineren. Voor een veilige samenleving wel te verstaan, dat moet toch duidelijk zijn!

De Europese Superstaat

De Europese Unie ontpopt zich de laatste jaren steeds meer als een privacyovertreder. Uitwisseling van persoonsgegevens, opslag van alle persoonlijke communicatie, verplichte vingerafdrukken in paspoorten, standaardisering van alle betaalgegevens bij drie creditcardmaatschappijen, voorbereiding tot verplichte slimme meters om onze bewegingen in huis real-time te registreren en nog veel meer nieuwigheidjes in 2012? Veelal vanuit onderzoekssubsidies waarin de oplossingen worden bedacht en getest en tevens onderzocht wordt hoe de bevolking erop zal reageren. Vervolgens via een Europese wetswijziging, aangevraagd door één van de lidstaten, dus zogenaamd vanuit de eigen vrije wil van de bevolking... Een zeer flagrant voorbeeld van industrielobby is het opheffen van het verbod op genetisch gemanipuleerd voedsel en het fenomeen van de door de EU verplichte "spaarlampen". Deze lampen zijn in uitgebreid onderzoek in Duitsland zwaar giftig bevonden en kapotte lampen moeten als chemisch afval worden behandeld vanwege de zeer gevaarlijke kwikdampen. Milieutechnisch worden al onze stortplaatsen momenteel volgegooid met kwik; een materiaal dat zeer moeilijk uit het milieu te verwijderen is. Gebruik die lampen dus niet meer: slecht voor je gezondheid en zeer slecht voor het milieu!

Privacy First staat voor vrijheid voor iedereen en privacy voor het individu. Vanuit het principe "wat u niet wilt dat u geschiedt, doe dat ook een ander niet". Alleen in het geval van een gerede verdenking van een strafbaar feit kan de privacy tijdelijk worden opgeofferd. Ieder mens is vrij en onschuldig totdat het tegendeel bewezen is. En niet andersom, iedereen als potentiële verdachte, zoals nu steeds meer het geval is. U heeft niets te verbergen, dus hoeft u ook niet gecontroleerd te worden. Onze democratische rechtsstaat is gebouwd op vertrouwen, de menselijke maat en het stimuleren van het nemen van eigen verantwoordelijkheid. Voor jezelf, voor anderen en voor het vormgeven van de samenleving. Idealisme hierin is van wezenlijk belang: zonder vrijwilligers en idealisme is een samenleving ten dode opgeschreven. Dus eerst goede wetgeving, dan goede uitvoering hiervan en tot slot goede invoering van privacy enhanced technologie.

Technologie is juist nu in staat om individuele vrijheid te vergroten en de democratie weer laagdrempelig terug te brengen naar de burger. Een groot voorbeeld van burgerparticipatie voor mij is het Zwitserse systeem, dat als basis zou kunnen dienen voor continue burgerreferenda via internet in plaats van het uitvoeren van dure marktonderzoeken waarbij de burger over de uitkomst niets te vertellen heeft. Het ontbreken van de menselijke maat en waardigheid in de op cijfers en geld gebaseerde samenleving is een groot gemis en de moeite waard om in een brede maatschappelijke discussie voortdurend te bespreken. De verdere juridisering van de samenleving leidt tot angst onder ambtenaren om eigen verantwoordelijkheid te nemen en met uitzonderingen de regel te bevestigen in plaats van de uitzondering tot regel te verheffen. Hierdoor staat de overheid steeds verder van de burger, die vervolgens tegen anonieme en amorfe "windmolens" moet vechten...

Nu de onafhankelijke rechtspraak vermorzeld dreigt te worden in de technocratische houdgreep van het ministerie van Justitie, burgers fors meer moeten gaan betalen om een rechtszaak aan te spannen en stichtingen amper nog lijken te mogen optreden uit hoofde van (groepen) burgers is het hoog tijd weer eens de principiële discussie aan te gaan over hoe een westerse open democratische samenleving ingericht kan worden vanuit principes van vertrouwen, liefde en vrijheid, ondersteund door alle kennis en kunde van de afgelopen 2000 jaar die ons hierheen gebracht heeft!

Voor een vrij, open en levend 2012!

Bas Filippini,

voorzitter Stichting Privacy First

 

Greenhost

hnr_logoBig Brother Awards.be 2013

bureau Brandeis

logo-PlatformBBearth endorser
banner cpdp20142